भ्रम विरुद्ध मतिभ्रम

मानवी वर्तन, आनुवंशिकी, सांस्कृतिक प्रभाव, संगोपन आणि उत्तेजक अशा अनेक घटकांच्या परस्परसंवादाचा परिणाम आहे ज्यामुळे एखाद्या व्यक्तीस विशिष्ट मार्गाने वागण्यास भाग पाडले जाते. जोपर्यंत एखादी व्यक्ती सामाजिक रूढी आणि चालीरितीनुसार वागते तोपर्यंत इतरांना त्रास होत नाही, परंतु जेव्हा त्याचे वर्तन आणि कृती समाजाच्या रूढीनुसार नसतात आणि त्याला विचित्र आणि विलक्षण वाटते तेव्हा असे मानले जाते की तो ग्रस्त आहे. मानसिक विकार. या दोन मानसिक विकृती म्हणजे भ्रम आणि भ्रम आहे जे बहुतेकदा समानतेमुळे लोक गोंधळतात. हा लेख भ्रम आणि माया यामधील फरक हायला लावण्याचा प्रयत्न करतो.

भ्रम

भ्रम ही एक मानसिक विकृती आहे जी एखाद्याला वास्तविकतेशी सुसंगत नसलेले विश्वास ठेवण्यास भाग पाडते. प्रत्येकाला हे स्पष्टपणे स्पष्ट आहे की ती व्यक्ती चुकीची श्रद्धा ठेवत आहे, परंतु तो फक्त आपल्या विश्वासाच्या विश्वातून बाहेर येण्यास नकार देतो. सर्वात सामान्य भ्रम म्हणजे भव्यता आणि छळ. भ्रमांचे आणखी बरेच प्रकार आहेत तरीही. एखाद्या व्यक्तीला असा विश्वास येऊ शकतो की तो इतरांवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी निवडलेला आणि देवाकडून पाठविला गेला आहे. तो त्यानुसार वागतो आणि इतर लोक त्याच्याबद्दल काय विचार करतात याविषयी काळजी घेत नाही. काही लोकांचा असा विश्वास आहे की त्यांच्याकडे महासत्ता किंवा अत्याधिक नैसर्गिक क्षमता आहेत आणि काहीच होऊ शकत नाही असा विचार करून उंच इमारतीतून उडी मारू शकते. एखाद्याला असा विश्वास आहे की त्याला किंवा तिला इजा केली जाऊ शकत नाही तर ते ट्रॅफिक लाइटचे अनुसरण केल्याशिवाय बाहेर जाऊ आणि रहदारीतही जाऊ शकतात.

जेव्हा एखादी व्यक्ती छळाच्या भ्रमातून ग्रस्त असते, तेव्हा त्याला वाटतं की बाकी सर्वजण त्याच्याविरूद्ध कट रचत आहेत. त्याचा पाठपुरावा होत आहे, त्याचा फोन टॅप केला जात आहे, आणि जिवे मारण्याची योजना आखण्यासाठी त्याच्या कृतींचा शोध घेण्यात येत आहे, यावर तो विश्वास ठेवू लागला. अशा व्यक्तीच्या कृती आणि वागणे मूर्खपणाचे आणि विचित्र वाटू शकतात परंतु त्याला खात्री आहे की तो पकडला जाऊ नये म्हणून तो योग्य गोष्टी करीत आहे. अंतर्निहित मानसिक किंवा न्यूरोलॉजिकल समस्येमुळे भ्रम निर्माण होतो. एखाद्या व्यक्तीचा असा विश्वास असतो की आपल्या पत्नीचे अतिरिक्त वैवाहिक संबंध आहेत, तर पत्नी निर्दोष आहे यावर विश्वास ठेवण्यास त्याच्याकडे कोणतेही प्रमाण आणि खात्री पटण्यासारखे नाही.

मतिभ्रम

जर एखादी व्यक्ती तुम्हाला चमत्कारिक वागणूक देणारी किंवा तुम्हाला दिसत नसलेल्या उत्तेजनांना प्रतिसाद देताना दिसली तर आपण सुरक्षितपणे असे समजू शकता की तो भ्रमच्या प्रभावाखाली आहे. मतिभ्रम हे चुकीचे आहेत आणि कोणत्याही उत्तेजनांच्या अनुपस्थितीत घडतात अशी समजूत आहे. जेव्हा एखाद्या व्यक्तीने आवाज ऐकला आणि इतर कोणालाही दृश्यमान नसलेल्या प्रतिमा पाहिल्या तेव्हा बहुतेक भ्रमात्मक श्रवणविषयक आणि दृश्यमान असतात. भ्रमनिरास होत असलेली एखादी व्यक्ती एखाद्याला कदाचित अशी प्रतिक्रिया दाखवत असेल की एखाद्याने उपस्थित नसले तरीही तो त्याला बोलू शकेल. एलएसडी सारखी औषधे घेतल्या गेलेल्या लोकांमध्ये भ्रम सामान्य आहे ज्यास भ्रमांच्या लक्षणांना कारणीभूत ठरतात. एलएसडी घेणार्‍या लोकांना असे वाटते की ते अधिक चेतनास प्रतिसाद देतात, परंतु वस्तुस्थिती अशी आहे की त्यांना मतिभ्रमांची लक्षणे जाणवू लागतात. या मानसिक विकाराचे बळी असलेले लोक परिचित आणि अपरिचित आवाज इतर कोणीही अनुभवू शकणार नाहीत. स्किझोफ्रेनियाच्या रूग्णांमध्ये आणि ज्यांना डॉक्टरांनी मनोविकृती म्हणून संबोधले आहे अशा लोकांमध्येही भ्रमनिरास होण्याची लक्षणे आढळतात.